|
MEKTUPLAR
Platon'dan Dionysios'a.
İyilikler,
Yanınızda geçirdiğim uzun
yıllar boyunca, devlet yönetimi işlerinde herkesten çok bana başvurduğunuz
halde, bütün nimetlerden siz yararlanıyor, bense birçok kara çalmayla
karşılaşıyordum; ama, sizin yaptığınız kıyıcılıkların benim razı olmamla
olabileceğine kimsenin inanmayacağını bildiğimden, bu kara çalmalara, ağır
olmalarına karşın, katlanıyordum. Devlet yönetimini sizinle paylaşanlar, çoğunu
yardım ederek cezalardan kurtardığım kimseler, bana bu yolda tanıklık ederler.
Birçok kez, kesin ve tam erk vererek devletin başına getirdiğiniz beni, bir
dilenciye bile yapılmayacak aşağılamalarla yanınızdan kovdunuz; bunca yıl
aranızda kaldığım halde, hemen gemiye binip uzaklaşmamı istediniz.
Ben artık, beni insanlardan biraz daha uzaklaştıracak bir ömür sürmeye karar
verdim. Sen de, ey Tyrannos Dionysios, yapayalnız kalacaksın. Gezim için
verdiğin o bol parayı, sana bu mektubumu getiren Bakkheios geri verecektir. Bu
para yolculuk giderlerimi karşılayamayacağı gibi, başka bir işe de
yaramayacaktı; onu vermek senin için bir onursuzluk olacağı gibi, kabul etmek de
benim için onursuzluk olurdu; onun için kabul etmiyorum. Böyle bir parayı ha
almışsın, ha vermişsin, senin için hepsi bir. Onu al, dostlarından başka birini
sevindir, tıpkı beni sevindirdiğin gibi! Ben senin nimetlerinden yeterince
yararlandım.
Burada, Euripides'in şu sözlerini yinelemek çok uygun düşer sanıyorum; bir gün
talihin değiştiğini görünce:
Yanında benim gibi bir
adam bulunmasını isteyeceksin.
Şunu da anımsatayım ki,
tragedya şairlerinin çoğunda, bir tyrannos, katilin elinde can verirken şöyle
bağırır:
Ne talihsizim! ölüyorum;
hiçbir dostum da yok!
Hiçbir tragedya yazarının
yapıtında parasızlıktan ölen bir tyrannos görülmez. İşte, sana akıllı kimselerin
pek kötü bulmadıkları birkaç dize daha:
Ne ölümlülerin umutsuz
yaşamlarında pek bulamadıkları o parlak altınlar,
Ne mücevherler, ne
insanların öylesine değer verdikleri gümüş yataklar,
Ne engin ovalarda ağır
başakların kendi kendine bittiği tarlalar,
Erdemli kimselerin
düşünceleri gibi parlak olamazlar.
Hoşça kal. Bana ettiğin
büyük haksızlıkları bil de, başkalarına daha iyi davran.
PLATON
|
